Aftakeling

Ik had een afspraak met de tandarts.

Er zijn mensen die tegen zo’n afspraak opzien. Ik weet niet waarom, want tandartsen zijn doorgaans vriendelijke mensen. Eigenlijk vind ik zo’n bezoek aan de tandarts meer een uitje.

De afgelopen jaren was er nooit iets aan de hand met mijn gebit. Ik heb ook al mijn tanden en kiezen nog. Behalve vier verstandskiezen die er tijdens één sessie door mijn zwager Jan (een daartoe bevoegd tandarts) in 1977 uit getrokken werden.

Mijn enige bezwaar tegen een afspraak met de tandarts is dat het wel wat verstorend is in de agenda. Het haalt me uit mijn ritme.

Maar deze keer trok de tandarts een ernstig gezicht. De palatinale radix van de 1.6 is vermoedelijk gebroken. En radix is een wortel. Hoe kan die nu weer breken, vraag ik me af.

Ik moet me dus bij de kaakchirurg melden. Die gaat kijken of er nog iets te redden valt of dat de 1.6 geëxtraheerd moet worden (dat is een vorm van actieve euthanasie op een kies).

Waarmee ik maar wil zeggen: ook bij mij (66 plus) is de aftakeling begonnen. Maar eerst neem ik nog een paar worteltjes tot mij…

Elektriciteitshuisje

Noordwest-Friesland. Voor toeristen vooral bekend als de toegang tot Vlieland en Terschelling. Maar in plaats van je op te sluiten op een eiland kun je ook dit gebied met volop ruimte verkennen.

Twee van de Friese Elfsteden liggen hier dicht bij elkaar. Het zijn het ruwe Harlingen (een havenstad) en het meer academische Franeker, met vroeger zelfs een Universiteit. Over die steden ga ik het nu niet hebben: ik fiets de weidse ruimte in. Dit is de gemeente Franekeradeel, met 16 dorpen (allemaal beneden de 2000 inwoners) en één stad: Franeker (Frentsjer), met nog geen 20.000 inwoners.

Het land is weids en als het stormt moet je als nietige fietser stevig het stuur in eigen handen zien te houden, anders beland je in de vette zeeklei. Het is een gebied vol stevige Friese koeien en akkerbouw, met tevens een enorm windmolenpark bij Oosterbierum. Want die wind, die komt hier elke dag wel aanwaaien.

Wat houd ik van deze ruimte! Ik had er best willen wonen, maar het is wel erg ver van alle familie en vrienden vandaan. Het werd dus (toch) de volle Randstad. Maar iedere maand mag ik in deze omgeving nog een aantal dagen werken.

Midden in de ruimte – op de grens van de gemeentes Harlingen en Franekeradeel – staat een elektriciteitshuisje, gebouwd in de stijl van de Amsterdamse School. Op de stafkaart kan ik het niet eens vinden. Maar het biedt aanknopingspunten voor mijmeringen.

Eigenlijk kan ik mezelf wel een beetje vereenzelvigen met dit huisje. Daar sta ik dan, midden in dit weidse land. Af en toe neemt de spanning toe. Dan kan ik die ruimte om me heen goed gebruiken. Geef me de ruimte en de spanning vloeit vanzelf weer af. Zet me niet vast, want dan word ik de honderdjarige die uit het raam klimt en verdwijnt. Alleen loopt het bij mij dan minder goed af. Ik breek mijn been en word alsnog aan handen en voeten gebonden.

Goed, voldoende nagedacht. Ik fiets weer verder door dit land van melk en piepers.

H.J. Algrastraat

In de Amsterdamse Slotermeer (het meest westelijke stukje van de wijk) vind je een buurt met namen van politici uit de 20e eeuw. Bijvoorbeeld de Bruins Slotstraat en een straat die naar Willem Drees is genoemd. Daar bevindt zich ook de H.J. Algrastraat.

Mijn grootvader had een groot aantal bezigheden. Zo stond hij een aantal dagen per week voor de klas als leraar geschiedenis.

Afbeeldingsresultaat voor Hendrik AlgraDaarnaast was hij 35 jaar hoofdredacteur van het Friesch Dagblad. Met een onderbreking in de Duitse tijd omdat hij niet onder de Duitse censuur wilde werken. De hele krant kapte er overigens toen mee. Hij begon dagelijks om zes uur ’s morgens op een oude typemachine zijn blog (hoofdartikel), dat om zeven uur door een koerier werd opgehaald. ’s Middags om twee uur stond het dan gedrukt in de krant.

Hij zat 25 jaar lang in de Eerste Kamer voor de Anti Revolutionaire Partij. Hij treinde dan ’s morgens met de eerste trein vanuit Leeuwarden naar Den Haag. Want Friesland wilde hij niet verlaten.

Afbeeldingsresultaat voor Hendrik AlgraVanuit die politieke hoedanigheid is er in Amsterdam een straat naar hem vernoemd. Alleen heette mijn grootvader geen H.J. Hij had wel een tuin, maar was bepaald geen Hendrik Jan de Tuinman. Hij heette gewoon Hendrik. Ik ben naar hem vernoemd en heet ook gewoon Hendrik.

Het stadsdeel Slotermeer heb ik ooit gevraagd naar het waarom van die ‘J’ achter de H. Ik kreeg vervolgens de stukken opgestuurd van het besluit dat men in het jaar voor de bouw van de wijk had besloten deze straat de H.J. Algrastraat te noemen. Daar kwam toen geen bezwaar tegen. Daarom heet die straat dus zo.

Ik was dus te laat met mijn bezwaar. De straat die naar mijn grootvader is genoemd is niet naar mijn grootvader genoemd. Het besluit was immers al genomen. Zo eenvoudig ligt het allemaal.

Horoscoop

Eerlijk gezegd heb ik niets met horoscopen en sterrenbeelden. Ik geloof in een andere Voorzienigheid.

Maar vanwege een gedwongen wachttijd vatte ik een krant ter hand en kwam daarin ook de horoscoop voor die dag tegen.

Henk

Deze horoscoop zette mij aan het denken. Voor mij was deze dag het volgende van toepassing: “Bedenk eerst eens goed wat je nu werkelijk wilt. Het is onverstandig om je vast te leggen, terwijl je nog helemaal niet zeker bent van je zaak. Dan kun je beter nog even wachten.”

Kijk, op dát advies zat ik nu echt te wachten. Het is allemaal heel duidelijk.

Ik kon alleen niet bedenken waar ik mezelf nu net mee bezig was vast te leggen en waar ik echter toch nog niet zeker van was. Ik ging zelfs twijfelen of ik iets over het hoofd had gezien.

Ik heb mezelf inderdaad die dag niet vastgelegd, maar ook niet gewacht, omdat ik niet wist waar ik op zat te wachten.

Tineke

Dan maar de horoscoop van mijn wettige huisgenote Tineke. Ik zie nu pas – na een relatie van bijna een halve eeuw – welk sterrenbeeld er bij haar hoort. Kun je nagaan hoe goed ik ben ingevoerd.

“Je bent een succesvol mens. Maar in plaats van blij te zijn met jouw succes zullen er altijd mensen zijn die jaloers worden. Vandaag wordt dat weer eens heel duidelijk”.

Ik kan niet ontkennen dat Tineke talenten heeft en dat ze die ook goed weet in te zetten. Maar ze zit niet zo in elkaar dat ze die talenten ook graag tentoonstelt. Het liefste houdt ze zich op de achtergrond.

Het zou niettemin kunnen zijn dat iemand niet tegen haar ‘succes’ kon. Dat in het kader van het thema ‘rivaliteit’ binnen de sociaal-emotionele ontwikkeling. Maar omdat ik haar niet heb gesproken weet ik dus niet wie er in haar omgeving een aanval van jaloezie heeft gekregen. Ik zal haar later een keer overhoren.

Nynke

Voor onze dochter Nynke geldt het volgende: “Je geeft je mening en je partner voelt zich daardoor gekwetst. Laat het daar niet bij. Praat de moeilijkheden tot op de bodem uit, zodat er niets onder de oppervlakte blijft broeien”. 

Nynke heeft een partner, dus het zou kunnen dat ze heeft opgemerkt dat schoonzoon Frank de vaatdoek niet goed heeft uitgespoeld. Deed die arme man zó zijn best, is het toch niet goed. Nee, dat moet je dan wel met elkaar bespreken, natuurlijk, anders raakt het aanrecht besmet. En zo’n aanrecht moet nooit tussen twee partners in komen te staan. Bij ons kan dat trouwens niet, het aanrecht staat tegen de muur.

Maar volgens mij is dit een advies dat in alle relaties van toepassing is.

Rimpels

Ik loop door Schiphol en passeer een stand met huidproducten.

Een mevrouw schiet mij aan en wil aan mij een proefmonster met één of andere creme slijten. Ik reageer wat afhoudend.

Dan vraagt ze waarom ik dat product niet wil hebben. “It’s for free!” Ja, dat ken ik, van de colporteurs met gratis kranten bij de stations. Deze krant is gratis, maar je hebt toch zómaar een abonnement.

Ik zeg: “I don’t need it!” 

Ze komt dichter bij mij staan en merkt op dat ik rimpels in mijn gezicht heb. En daar valt best iets aan te doen.

Ik zeg dat ik daar geen last van heb en dat ik op mijn leeftijd vind dat rimpels er gewoon bij horen.

Ze kijkt naar mijn hand, ziet een ring en wil ze weten of ik getrouwd ben. En of mijn vrouw daar niks van zegt. Nee, daar zegt ze niets van. Ze is gelukkig met mij zoals ik ben.

Maar bent u dan gelukkig met uw vrouw? Oh heden, nu gaat het tweede traject beginnen.

Ik zeg dat mijn vrouw OK is zoals ze is en dat ze haar eigen smeerselen beheert. Maar de mevrouw heeft toch nog iets héél speciaals in de aanbieding. Het ruikt ook nog lekker, dat moet ik als haar echtgenoot toch óók heel prettig vinden. En wat zal ze blij zijn met een man die met zó’n kado thuis komt.

Ik heb genoeg gehoord over de smeerselen en smeer hem maar snel naar de aankomsthal.

Theezakjesvertraging

Ik ben gewend om overal ruim op tijd in hoogst eigen persoon te verschijnen. Alleen gaat er door overmacht wel eens iets mis. Er was een seinstoring, er kwam een ingewikkelde crisis tussendoor of mijn veter zal vast tussen de trappers en ik daarmee vast aan mijn fiets.

Toch heb ik tegenwoordig een vertragend probleem. Aan de theezakjes die ik nuttig hangt namelijk een tekst. Het is – voor de goede orde – natuurlijk niet zo dat ik theezakjes nuttig. Ik had wel een cliënt die honderden theezakjes per jaar inclusief nietjes doorslikte, maar zo ver ben ik niet gekomen. Het gaat om de inhoud van die theezakjes: die wordt vermengd met heet water.

Die teksten zetten mij aan het denken. Daardoor heb ik ’s morgens in alle vroegte nagedacht over kwesties als deze:

a) Waarvoor kwam je vroeger vaak in de problemen?

b) Welke karaktereigenschap zou je graag willen hebben?

c) Welke leeftijd zou je het liefste willen hebben?

d) Wat at je het liefste toen je klein was?

e) Wat is de raarste droom die je ooit hebt gehad?

f) Hoe ziet jouw perfecte date er uit?

g) Op welke onbeantwoorde vraag wil je graag antwoord?

h) Wat kocht je van je eerste salaris?

i) Zou je liever het verleden veranderen of de toekomst willen zien?

j) Wat is het moeilijkste dat je ooit gedaan hebt?

Tsja, daar zit je dan ’s morgens mee terwijl de dag nog moet beginnen. Het was al ingewikkeld genoeg om me in de goede volgorde aan te kleden. Moet ik ook nog over dit soort vragen na gaan denken.

Alleen het antwoord op vraag h wist ik direct. Die was ook het meest concreet. Ik kocht een nieuwe fiets (superdeluxe, want drie versnellingen): een Raleigh Superbe met als framenummer 1616123.

 

 

Mevrouw Gabriëls

Sinds ik geen vaste baan meer heb – maar allerlei los pedagogisch kluswerk in de agenda heb staan – heb ik veel vaker nachtelijke herbelevingen.

Wees gerust: het gaat niet over grootscheepse trauma’s zoals bij mensen die na een traumatische jeugd hun leven lang hard hebben gewerkt en pas na hun pensioen alles alsnog moeten verwerken.

Het gaat wel vaak over zaken waar ik ‘vroeger’ niet uit kwam, zoals over cliënten bij wie ik nooit de pedagogische sleutel had kunnen vinden (die dromen komen het meeste voor). Maar de afgelopen nacht had ik weer eens een atypische droom. Ik kan hem niet plaatsen.

Bijzondere hospita’s

Ik zat als student op kamers bij een hospita. Die mensen waren vroeger best streng. Ik mocht bijvoorbeeld niet koken en geen damesbezoek ontvangen. En niet op schoenen door de gang.

Tineke had óók een hospita. Ze moest het ene half jaar met haar linkervoet onder aan de trap beginnen. Het andere half jaar met de rechtervoet. Dan sleet de trap gelijkmatig. Mannen mochten gedoseerd op bezoek komen, maar ze mochten niet naar het toilet. Dat was roze en voor dames gereserveerd. 

Hospita met aquarium en yoga

Goed, mijn hospita was een aardige mevrouw met aquarium. Dat was van haar man geweest. Ik had twee taken: eens in de twee weken het aquarium schoonmaken en de administratie verzorgen. Dat was in ruil voor huurverlaging. Dat kwam mij goed uit, want ik was vanwege uitbundige studieprestaties mijn studiebeurs kwijtgeraakt.

Mijn hospita heette anders, maar mijn moeder noemde haar consequent mevrouw Gabriëls. Ze zei dat ze mij een beetje als haar zoon beschouwde, maar volgens mijn moeder was ik háár zoon. Maar in ruil voor huurverlaging wilde ik best twee moeders hebben.

Mevrouw Gabriëls deed aan yoga. Dan hoorde ik haar met haar 70 jaar steunen en kreunen omdat ze bijna niet meer uit de knoop kwam. Ze kookte met een hoedje op, omdat haar haar anders vet werd.

Het bureau van mevrouw Gabriëls

Deze mevrouw Gabriëls, geliefde lezertjes, kwam dus opeens terug in een droom.

Ik droomde dat ze contact met mij zocht omdat ze haar bureau terug wilde hebben. Ik had géén idee dat ik ooit het bureau (dat op mijn kamer stond) mee had genomen.

Ik moest dus op zoek gaan. Op de vliering van ons eervorige huis (waar inmiddels ook al weer twee andere gezinnen hebben gewoond) hoopte ik dit bureau te kunnen vinden. Maar hoe ik ook zocht: ik kon het niet vinden.

En waar ik nu nog naar zoek is een verklaring: hoe kom ik aan deze droom? Wat is de betekenis er van?