Geen stilte in de Stiltecoupé

De trein gebruik ik vooral als een verlengde studeerkamer. Dat gaat bijna altijd goed. Tijdens een treinreis heb ik alle tijd voor mezelf en kan ik me goed concentreren. Een enkele keer gaat het niet goed. Zoals deze week.

Omdat ik mijn cursus nog even goed moest bekijken nam ik voor de zekerheid een kaartje eerste klasse. Ik ging in de Stiltecoupé zitten teneinde mij in gepaste stilte voor te kunnen bereiden op de al dan niet belangrijke boodschap die vandaag op gepaste afstand gegeven moest worden.

Hoewel het de ochtendspits was zat de trein lang niet vol, zag ik bij binnenkomst. Ik had ook gewoon in de tweede klasse kunnen gaan zitten.

Waar ik helemaal niet op gerekend had was dat deze stilte nadrukkelijk zou worden doorbroken door rumoerige medereizigers. Eentje zei dat er toch geen conducteur langs zou komen, dus dat ze best eerste klasse konden reizen. Ze hielden zich ook niet aan de verplichting van de mondkapjes, ‘want er kwam tóch geen conducteur langs’.

Ik heb al eens eerder de vergelijking getrokken met de gewetensontwikkeling van kinderen. Een peuter van drie denkt dat hij een koekje mag uit de trommel mag pakken als mamma niet in de buurt is. De regel geldt voor hem namelijk alleen als mamma (m/v) in de buurt is. Zonder mamma geldt de regel niet. Dat heeft niets met stiekem gedrag te pakken: de peuter kan nog niet anders denken. Waren deze reizigers op dat niveau blijven steken of waren ze bewust ongehoorzaam? 

Het gesprek dat gevoerd werd was zó luidruchtig dat ik me onmogelijk op de lesstof kon concentreren. Ik wist dat de heren een tweedeklas-kaartje hadden, maar daar ga ik niet over en daar hoef ik me niet mee te bemoeien. Maar ik was niet voor niets in de Stiltecoupé gaan zitten. Dus ik vroeg de heren op gedempte en vriendelijke toon of het wat zachter kon. Dat was dus niet de goede vraag. “Als je er last van hebt ga je toch ergens anders zitten? Er is plek zat…”

Eén van de heren merkte op dat ik asociaal was als ik geen rekening wilde houden met hen. Zij hadden immers recht op een leuk gesprek met elkaar? Op zo’n moment sta of zit ik met de mond vol tanden. Ik heb ze allemaal nog, behalve vier verstandskiezen. Die heeft mijn zwager met ferme kracht verwijderd. Ben ik nou gek of zijn zij gek?

Stiltecoupé in de boekentrein

Ik merkte nog even op dat er ook elders in de trein genoeg plek was, maar dat was niet handig. Het leidde tot de reactie dat ik ‘dus’ best ergens anders kon gaan zitten. Zij waren met zijn vijven en hier konden ze mooi bij elkaar zitten (niet op gepaste afstand en zonder mondkapjes, maar dat terzijde).

Op zo’n moment gaat er van alles door me heen. Ik had de neiging om het woord ‘Stilte’ aan te wijzen en aan iemand te vragen welk woord daar stond. De inhoud van het gesprek ging over het zuipen van bier en verdiensten in bed, dus mogelijk was de betekenis van het woord stilte nog doorgedrongen.

Ik was hier gaan zitten en daarna kwamen deze heren en ze vonden dat ik me sociaal moest gedragen, terwijl zij zich niet aan de regels hielden. Als ze naar Engeland zouden gaan met de auto, zouden ze dan ook van de rest van de Engelse bevolking eisen dat die rechts zou gaan rijden omdat zij dat nu eenmaal gewend waren?

Dat zou olie op het vuur zijn geweest. Bovendien had ik mezelf er mee. Soms heeft een gesprek geen enkele zin. Ik zat gewoon verbaal klem. "Wees jij maar de oudste en de wijste" zei mijn moeder dan vroeger. Dus ik besloot maar in de tweede klasse stiltecoupé te gaan zitten. Daar kon ik de les verder voorbereiden. Nadat mijn hartslag wat lager was geworden lukte dat prima. Voortaan toch maar weer tweede klasse reizen. 

Gesnurk in de Stiltecoupé

Gisteravond maakte ik een lange treinreis.

Omdat mijn hoofd wel enige rust kon gebruiken had ik mezelf in de Stiltecoupé geplaatst. Daar bleek het niet zo stil te zijn.

Eén van mijn medepassagiers was in slaap gevallen en wist zelfs in zittende houding aanzienlijk te snurken. Bovendien had hij in zijn droom ruzie met een ander persoon. Af en toe klonken er roepen als: “Rot op!” en “Hou je bek!”

Pas toen de meneer uitgestapt was werd het stil in de Stiltecoupé…

Rumoer in de Stiltecoupé

Op Schiphol stapt een (ouder) echtpaar in de trein. Ze moeten naar Leeuwarden.

Ze gaan in de Stiltecoupé zitten. De vrouw heeft dat niet direct door. Ze gaat luidkeels (in het Fries) naar een familielid zitten bellen. Sommige reizigers kijken wat verstoord en fronsend, maar niemand zegt wat.

stiltecoupe-fryslan-2Dan zegt haar man: “Sietske, it moat jirre stil wêze!”  Sietske hapert even in het gesprek en breekt het dan af. Op fluistertoon zegt ze tegen haar man dat ze dan misschien maar ergens anders moeten gaan zitten. Dat is de man niet van plan, hij vindt dat hij goed zit.

Ik moet er na 8 minuten uit, op Amsterdam-Zuid (dat rijmt). Ik zeg (ook al op fluistertoon) tegen de man: “Doe ik ook altijd, hoor, als ik met mijn vrouw op reis ben. Anders begint ze te praten en dat stopt niet meer.”

De man begint stevig te lachen, maar zijn vrouw kijkt nogal zuur. Ik hoop toch maar dat ik niet gestookt heb in een goed huwelijk…

Stiltecoupé

StilteboekencoupeRegelmatig is er rumoer rond de Stiltecoupé.

Er zijn reizigers die vinden dat die coupé’s maar moeten worden afgeschaft. Want als ‘niemand’ er zich aan houdt, wat heeft zo’n coupé dan voor zin?

Stilteboekencoupé detailEén van de problemen is volgens mij dat mensen vaak niet zien dat het een Stiltecoupé is. Een ander probleem is uiteraard dat mensen ook niet lijken te weten wat ‘stilte’ is. Een deel van de passagiers meent dat stilte hetzelfde is als niet heel hard praten. Stilte is: niet schreeuwen.

Daar hebben ze in deze trein (zie de foto’s) wat aan gedaan. Een bibliotheek-ervaring in de trein. Ik heb de eerste klasse op de foto gezet, Stilteboekencoupé leeslampdie zat leeg en dan voorkom ik dat er mensen digitaal in beeld komen. Maar in de tweede klasse was het oorverdovend stil, terwijl zo’n drie kwart van de zitplaatsen bezet was.

Het kan dus wel. Een beetje sfeer, de suggestie van vloerbedekking, boeken aan de wand, een leeslampje er bij…

Rumoer in de stiltecoupé

stiltecoupé 1De trein functioneert vaak als mijn verlengde studeerkamer.

Heel wat boeken voor mijn werk worden in de Stiltecoupé  soldaat gemaakt.

Maar omdat veel mensen niet meer weten wat stilte is kan het in de Stiltecoupé behoorlijk rumoerig zijn.

Vorige week was het weer zo ver. Ik vroeg nog een keer of het misschien ietsje stiller kon, maar die boodschap werd niet begrepen. “We schreeuwen toch niet?”  Ook een andere reiziger stelde dezelfde vraag. Zonder enig resultaat.

Ik meldde de situatie aan de conducteur. Hij meldde dat er geen normen bestaan voor het geluid in de Stiltecoupé. “Dan gaat u toch ergens anders zitten?”