Persoonlijkheidsstoornis en geweld (4)

Richard Howard omschrijft twee trekken die mogelijk samenhangen met gewelddadig gedrag: impulsief gedrag en een emotieregulatiestoornis.

Impulsiviteit houdt in dat je handelt zonder eerst na te denken over de gevolgen. Dit is een bekend symptoom bij tal van psychiatrische stoornissen.

Toch is het verband tussen impulsiviteit en agressie niet zo eenduidig als het in eerste instantie lijkt. Niet alle geweld valt te verklaren uit impulsiviteit en er is ook verschil in de oorzaken waarom iemand impulsief gedrag vertoont.

Er bestaan verschillende vormen van impulsiviteit. Zo zijn er mensen die gewoon altijd ‘snel’ zijn in hun handelen: ze ‘doen’ meteen zonder eerst na te denken. Dat is bijvoorbeeld vaak het geval bij mensen met ADHD. Maar dat eerst doen en dan pas denken is lang niet altijd een reden voor agressie.

Na tal van overwegingen komt Howard tot de conclusie dat emotionele impulsiviteit een verklaring vormt voor agressief handelen. Je voelt een emotie en daarop reageer je direct, zonder na te denken.

Verband agressie en persoonlijkheidsstoornis

Maar wat is dan het verband met de persoonlijkheidsstoornis? En opeens komt daar dan toch de narcistische persoonlijkheidsstoornis om de hoek zeilen.

Mensen met een narcistische persoonlijkheid zijn vaak spanningzoekers. Ze testen dus in hun omgeving, dagen uit, kijken hoe ver ze kunnen gaan. Ze kunnen dus ook agressie vertonen om de ander uit de tent te lokken. Dat zal vaak in de vorm van woorden zijn, maar het kan ook in de vorm van daden gebeuren. Narcistische mensen kijken vaak tot hoe ver ze kunnen gaan in hun gedrag.

Bij de Borderline Persoonlijkheidsstoornis zien we dat uitdagende gedrag veel minder. Ze reageren direct op een emotionele prikkel. Ze kunnen er door ontregeld raken en gaan vervolgens direct uit hun plaat, zonder er de tijd voor te nemen om even na te denken.

Dat ligt bij narcisme anders. Mensen met narcisme kunnen ook doelbewust een slachtoffer uitkiezen en pas na een (gekozen) opbouw van spanning komt het tot een escalatie.

Auteur: henk50

Ik ben orthopedagoog/GZ-psycholoog. Vanaf 1975 heb ik gewerkt in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog. Omdat ik zo lang in 'de zorg' heb gewerkt heb ik veel zogenaamde casuïstiek ter beschikking. Soms gebruik ik voorbeelden uit de dagelijkse praktijk op mijn weblog, maar de beschrijvingen zijn altijd vermengd met andere -vaak gedateerde - verhalen. Er komen dus geen één-op-één verhalen voor. Dat zou ook niet mogen vanwege het beroepsgeheim. De namen die ik gebruik zijn altijd gefingeerd. De pedagogische en psychologische voorbeelden hebben dus wel enig waarheidsgehalte, maar ze hebben de pretentie om toch onherkenbaar te zijn. Mocht de lezer toch iemand herkennen, dan is dat waarschijnlijk toeval. Een enkele keer zijn voorbeelden van dialogen geheel gefingeerd. Uit de privésituatie wordt slechts zeer beperkt iets vermeld, waarbij ik met name zorgvuldig om ga met fotomateriaal. De namen van mensen die reageren worden nooit door mij doorgegeven aan derden, ze blijven in mijn afgesloten Wordpress-domein.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: