Kenmerken van narcistisch opvoeden (8)

Het achtste kenmerk van narcistisch opvoeden is de onderlinge afhankelijkheid: de codependency. Daar zijn ook weer hele boeken over geschreven en ik heb er meerdere blogs aan gewijd. 

Aan de ene kant kunnen narcistische ouders zichzelf opdringen. Ze gunnen de kinderen – ook als ze de deur uit zijn – geen eigen leven. Dat heeft alles met de behoefte aan controle te maken. Het is de ouder die alles regelt voor zijn volwassen kinderen.

Aan de andere kant kunnen narcistische ouders van hun kinderen eisen dat ze altijd voor hen klaar staan. Dat gaat vaak door het oproepen van een schuldgevoel. “Ik stond altijd voor je klaar en nu je moeder ziek is kom je niet?!?” Het achterliggende mechanisme is opnieuw controle.

Henny is de enige dochter in een gezin met (ook nog) drie zonen. Henny gaat elk jaar met het gezin drie weken naar het zuiden van Frankrijk om daar te kamperen. Dit jaar is Henny voor de derde keer vroegtijdig terug gekomen van vakantie omdat haar moeder ernstig ziek was. Ze is vorige week met haar moeder mee geweest naar de hartspecialist. Daar hoorde Henny dat er geen sprake was van een kritieke situatie. "Het lijkt wel of u elk jaar in juli wat van slag bent" had  de cardioloog gezegd. 

Narcistische ouders kunnen hun kinderen dus claimen. Ze zetten alles op alles zodat ze ‘gezien’ worden. Dat gebeurt naar verhouding vaak door het inzetten van ‘ziektewinst’: “Ik ben eenzaam, dus jij moet bij me in de buurt blijven.” Maar dat gebeurt vooral veel als de kinderen volwassen zijn.

Als de kinderen nog thuis wonen is voor hen de groei naar volwassenheid complex. Professor Shawn Burns, hoogleraar psychologie in San Luis Obispo (Californië) schrijft dat narcistische ouders de neging hebben om hun partner of kinderen in een toestand van afhankelijkheid te manoeuvreren. Dat leidt er toe dat de ander minder presteert, minder verantwoordelijkheid krijgt, zich onvoldoende zelfstandig kan ontwikkelen, afhankelijk blijft, voortdurend uitstelgedrag vertoont, niet tot lichamelijke en geestelijke bloei kan komen.

Elders heb ik beschreven dat dit - op een andere manier - het mechanisme veroorzaakt waardoor mensen met narcisme en mensen met borderline zich tot elkaar aangetrokken voelen. Daarbij heeft de narcistische persoon er baat bij dat zijn partner met borderline van hem afhankelijk blijft. Hij houdt haar dus ook graag klein (Toelichting: het gaat vaak om mannen met narcisme en vrouwen met borderline). 

Auteur: henk50

Ik ben orthopedagoog/GZ-psycholoog. Vanaf 1975 heb ik gewerkt in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog. Omdat ik zo lang in 'de zorg' heb gewerkt heb ik veel zogenaamde casuïstiek ter beschikking. Soms gebruik ik voorbeelden uit de dagelijkse praktijk op mijn weblog, maar de beschrijvingen zijn altijd vermengd met andere -vaak gedateerde - verhalen. Er komen dus geen één-op-één verhalen voor. Dat zou ook niet mogen vanwege het beroepsgeheim. De namen die ik gebruik zijn altijd gefingeerd. De pedagogische en psychologische voorbeelden hebben dus wel enig waarheidsgehalte, maar ze hebben de pretentie om toch onherkenbaar te zijn. Mocht de lezer toch iemand herkennen, dan is dat waarschijnlijk toeval. Een enkele keer zijn voorbeelden van dialogen geheel gefingeerd. Uit de privésituatie wordt slechts zeer beperkt iets vermeld, waarbij ik met name zorgvuldig om ga met fotomateriaal. De namen van mensen die reageren worden nooit door mij doorgegeven aan derden, ze blijven in mijn afgesloten Wordpress-domein.

Eén gedachte over “Kenmerken van narcistisch opvoeden (8)”

  1. Een kind dat in een gezin is opgegroeid waar het vooral voorwaardelijke ‘liefde’ heeft ervaren kan het zijn plicht vinden om naar de ouder(s) te blijven omkijken. Een narcistische ouder blijft echter kritiek uiten op het (volwassen) kind. Deze ouder is niet tevreden te stellen. Dat manouvreert het kind in een onmogelijke positie: de ouder wil dat het kind beschikbaar is, op bezoek komt, regelmatig belt en voor de ouder klaar staat. Wanneer het kind aan deze verwachtingen probeert te voldoen, kan het toch opnieuw kritiek van de ouder verwachten, want het kind kan het in de ogen van de ouder niet goed doen. Wil het kind voldoen aan die verwachtingen, zeg maar gerust, eisen van de ouder? Dat zal het kind niet lukken en hij/zij houdt daar last van. Probeert het kind niet meer te voldoen aan die eisen, en kiest het ervoor om, eventueel af en toe tijdelijk, op afstand van de ouder te leven? Dan zijn de rapen gaar. Ook dit kind krijgt er last van, bijvoorbeeld doordat de ouder rondbazuint hoe slecht dit kind is. Zo houdt de ouder het kind in de greep.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.