Wat was er met Klaas aan de hand?

In de gezondheidszorg is het Pluis/Niet Pluis Gevoel bekend. Dat wil zeggen dat je niet feitelijk aan kunt tonen wat er aan de hand is, maar dat je wel het gevoel hebt dat er iets niet klopt. Het blijkt dat artsen best veel op dat PNP gevoel blindvaren. Maar ook dat ze daardoor soms tot signelen komen die ze 'evidence based' over het hoofd zouden hebben gezien.

Klaas was zo’n situatie waarbij een ervaren dorpsdokter op basis van zijn kennis, zijn ervaring en zijn intuïtie op het idee kwam dat er in het verhaal van Klaas iets niet klopte. Zijn moeder vertelde een ander verhaal dan wat de dokter op basis van zijn kennis constateerde.

We hadden het toen nog niet kunnen weten vanuit de vakliteratuur, want pas in 1977 werd het voor het eerst beschreven: het Syndroom van Munchhausen by Proxy. Was het toen al bekend geweest, dan hadden we ook een duidelijker kapstok gehad.

Het syndroom is genoemd naar een Duitse legerofficier: baron Munchausen, die grote bekendheid kreeg door zijn ongeloofwaardige, (te) sterke verhalen over zijn belevenissen in de Russische krijgsdienst en die als fantast de geschiedenis inging.

Het Munchhausen Syndroom was al eerder beschreven. Daarbij ging het om mensen die een ziekelijke wens hebben om zonder medische noodzaak bij herhaling ingrijpende behandelingen te ondergaan. Zo was er een geval beschreven rond een vrouw van rond 50 jaar die maar liefst 22 operaties had ondergaan zonder dat er een duidelijke medische klacht aan ten grondslag lag. Het idee was dat de vrouw door al deze operaties aandacht wist te krijgen, met name van medisch personeel.

De toevoeging ‘by proxy’ verwijst naar een tussenpersoon. Niet de persoon in kwestie heeft allerlei medische klachten, een ander (en dat is vaak de moeder) komt steeds met medische klachten die behandeld moeten worden. Het gaat dan om de ziekelijke aandacht die de tussenpersoon (de ander) vraagt via de ‘ingebeelde’ ziekte van het kind. Het syndroom wordt ook wel omschreven als ‘nagebootste stoornis bij volmacht’.

Was er in de situatie van Klaas sprake van het Syndroom van Munchhausen bij Proxy? We zullen het nooit zeker weten. Maar er waren wel allerlei signalen die in die richting wezen.

De regels rond toestemming door de wettelijk vertegenwoordiger waren destijds minder strak dan tegenwoordig. Dus de dokter besloot toch maar eens op eigen houtje een beter onderzoek naar de conditie van Klaas te doen. Daar kwam uit dat het hart van Klaas goed functioneerde, met ‘hooguit een licht ruisje’ (als ik me goed herinner). Dat laatste is niet ongebruikelijk bij mensen met downsyndroom. Ze kunnen er tegenwoordig oud mee worden.

Toen de dokter de moeder van Klaas het goede nieuws wilde vertellen was hij er ook op voorbereid dat het slecht nieuws voor haar zou kunnen zijn. En dat was het ook. Ze was niet blij met deze nieuwe gegevens, maar juist ontzettend boos. De dokter geloofde niet hoe spannend het leven was voor Klaas en hoeveel zorg ze altijd om hem had. Ze besloot haar zoon weer naar huis te halen...

Auteur: henk50

Ik ben orthopedagoog/GZ-psycholoog. Vanaf 1975 heb ik gewerkt in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog. Omdat ik zo lang in 'de zorg' heb gewerkt heb ik veel zogenaamde casuïstiek ter beschikking. Soms gebruik ik voorbeelden uit de dagelijkse praktijk op mijn weblog, maar de beschrijvingen zijn altijd vermengd met andere -vaak gedateerde - verhalen. Er komen dus geen één-op-één verhalen voor. Dat zou ook niet mogen vanwege het beroepsgeheim. De namen die ik gebruik zijn altijd gefingeerd. De pedagogische en psychologische voorbeelden hebben dus wel enig waarheidsgehalte, maar ze hebben de pretentie om toch onherkenbaar te zijn. Mocht de lezer toch iemand herkennen, dan is dat waarschijnlijk toeval. Een enkele keer zijn voorbeelden van dialogen geheel gefingeerd. Uit de privésituatie wordt slechts zeer beperkt iets vermeld, waarbij ik met name zorgvuldig om ga met fotomateriaal. De namen van mensen die reageren worden nooit door mij doorgegeven aan derden, ze blijven in mijn afgesloten Wordpress-domein.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: