Effectief opvoeden?

“Een aspect van de marktgerichte cultuur is dat we spreken van instrumenten, modellen, concepten en methoden”. Aldus gezinstherapeut Jesper Juul.

Helaas is dat denken ook sterk doorgedrongen in het denken over zorg en opvoeding. Je krijgt dan bijvoorbeeld de vraag: “Welke instrumenten zijn er om ongewenst gedrag af te leren?”

Er bestaan tientallen zogenaamd effectieve programma’s om kinderen te leren om hun bord leeg te eten, zindelijk te krijgen of te gaan slapen.

Er bestaan vijf-minuten-methodes waarin aan ouders van stap tot stap wordt uitgelegd hoe ze hun kind effectief op tijd in bed kunnen leggen waarna het ook nog eens gaat slapen.

Jesper Juul: “Deze concepten zijn een soort mini-godsdiensten. Ze hebben een ingebouwde lage tolerantie tegenover mensen die anders kijken. Er bestaat maar één methode en die heeft zijn effectiviteit bewezen”.

John Mc Gee noemt dit denken ‘kapitalisme van de ziel’.

De paradox is wel dat ik met het instemmend citeren van Jesper Juul indirect allerlei methodieken af wijs. Maar in mijn visie zijn methoden binnen de opvoeding niet los verkrijgbaar. Je moet niet praten over het ‘wat’ van het probleem, maar over het ‘wie’ van het kind.

Het gaat bij de opvoeding niet in de eerste plaats om de regel, maar om de relatie. Dat betekent dat – welke manier van werken je ook kiest – je altijd zult moeten beginnen met de vraag wie het kind is. Dat voorkomt dat je je vertrouwen baseert op de minigodsdienst van de meest effectieve opvoedingsmethode.

Jesper Juul geeft een wat extreem voorbeeld, maar je hoort het toch wel eens zeggen: kinderen moeten meer lijfstraffen krijgen. Juul: “Lichamelijk geweld tegenover kinderen is inderdaad ongetwijfeld één van de meest effectieve methoden bij de opvoeding van kinderen. Tenminste: als je als effectiviteit definieert: “zo snel mogelijk bereiken wat je als volwassene wilt bereiken.”

Maar is dát wat we willen als opvoeders?

Advertenties

Auteur: henk50

Ik ben GZ-psycholoog. Sinds 1975 werk ik in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog.

One thought on “Effectief opvoeden?”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s