Van wie komt de vraag?

Op de instelling had het management ‘het licht gezien.’

Het management was op reis geweest naar Noorwegen. En men had gedacht: wat in Noorwegen kan, kan ook bij ons.

Ik ben het er helemaal mee eens dat het ‘Noorse model’ een prachtig zorgmodel is. Maar kun je dat model direct vertalen naar de Nederlandse zorg? Denk alleen maar aan de beschikbare fysieke ruimte…

In vervolg op het bezoek aan Noorwegen zou de hele instelling voor mensen met een verstandelijke beperking zou ontmanteld worden. Grote instellingen waren immers niet meer van deze tijd? Van nu af aan zou de eigen regie van de cliënt centraal staan.

Daar was ook de overheid blij mee. Het was overheidsbeleid dat grote instellingen eigenlijk niet meer ‘konden’. Bewoners moesten zelf de regie hebben over hun bestaan.

Het gevolg was dat alle bewoners van de instelling het terrein zouden moeten verlaten en in gewone woonwijken gaan wonen. En omdat het ook niet gewoon is dat je dan overdag thuis bent zouden alle bewoners ook tien dagdelen per week zinvolle dagbesteding krijgen. Management gelukkig, begeleiders blij, bewoners gelukkig, ouders tevreden.

Onttutteld

Maar wie had het idee bedacht? Van wie kwam de vraag? Het management vond dat de zorg onttutteld moest worden. Maar dit beleid was nu typisch een voorbeeld van het willen invullen voor de ander. Het management bepaalde dat de bewoners – die al 30 jaar lang op het terrein van de instelling woonden – nu in een rijtjeshuis in de stad moesten gaan wonen.

Bevraagd

Een aantal bewoners was geïnterviewd. Er daar kwam uit dat ze het allemaal prachtig vonden. Maar was er ook rekening gehouden met het feit dat veel mensen met een verstandelijke beperking sociaal gewenste antwoorden geven?

Ook de ouders waren geïnformeerd. Maar als ze bewaren uitten werd hen te verstaan gegeven dat de klok niet teruggedraaid kon worden. Het paste bij wat Alice van der Pas (auteur van een tiendelig oeuvre over ouderbegeleiding) schrijft over de houding van (veel) professionals: de “ik zie wat u niet ziet positie.”

Ontworteling

De eerste grote vergissing die werd gemaakt is dat als je eenmaal langdurig op het terrein van een instelling hebt gewoond, dat het dan een ontworteling betekent als je opeens moet verhuizen naar een woning in de wijk. Dat is heel wat anders dan wanneer je altijd in de wijk hebt gewoond.

Drie hoog in Amsterdam

Een grote psychiatrische instelling besloot het grootste deel van de op het terrein wonende cliënten naar woningen in de samenleving te laten verhuizen. Daar zouden die cliënten het veel beter gaan doen, temidden van andere mensen. Maar als je 20 jaar op het beschutte terrein van de instelling hebt gewoond ‘wen’ je niet zomaar op drie hoog in Amsterdam.

Wonen in de Vinex

In de bus kom ik Marieke tegen. Ze woont tegenwoordig in een Vinex-wijk in Den Haag. Vroeger woonde ze op het terrein van een grote instelling. Iedere dag neemt ze de bus naar het terrein waar ze vroeger woonde. Ze heeft heimwee naar de beslotenheid van het terrein waar ze iedereen kende. Ze kan maar niet wennen aan het wonen in de Vinex-wijk waar ze niemand kent.

Het idee was dat de wijk zich massaal over mensen zoals Marieke zou ontfermen, maar dat valt in de praktijk tegen. In deze wijk zijn de meeste ouders tweeverdieners met kleine kinderen. Ze moeten al veel moeite doen om te overleven in de hectiek van het dagelijks bestaan.

Advertisements

Auteur: henk50

Ik ben GZ-psycholoog. Sinds 1975 werk ik in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog.

1 thought on “Van wie komt de vraag?”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s