Veenkoloniaal Delft

Opeens snapte ik het…

De stratenstructuur van Delft.

In de 11e en 12e eeuw was Delft een veenkolonie. De Schie werd vanuit Schiedam doorgetrokken in noordwestelijke richting.

Vanaf de Schie werden veenontginningssloten steeds verder doorgetrokken. Dat waren allemaal dwarsvaarten die loodrecht op het water van de Schie stonden. Tussen die waterlopen waren percelen landbouwgrond.

gracht-in-delftOp één van die plekken werd rond 1150 een kerkje gebouwd temidden van een agrarische nederzetting. Dit is het gebied dat nu de Oude Delft wordt genoemd. Later werd het water nog verder doorgetrokken, in de richting van de Vliet (het water dat langs Rijswijk en Voorburg loopt).

Op die manier ontstond er een rechtstreekse vaarverbinding tussen de Maas en de Oude Rijn. Over die hoofdvaart werd de turf vervoerd naar de omgeving.

Het opmerkelijke is dat je die oude waterstructuur nog steeds terugziet in het centrum van Delft. De oude doorgaande vaarroute tussen Schiedam/ Delfshaven en Rijswijk/Voorburg is de Oude Delft. Dwars daarop liggen de zicht-op-delft-vanuit-zwethoude veenontginningssloten, tegenwoordig met stedelijke bebouwing. Dat maakt Delft tot een waterrijke plaats met een heel andere structuur dan steden als Alkmaar, Haarlem en Leiden.

Op de tweede foto zie je Delft vanuit het zuiden. De Delftse Schie oogt hier nog als een kanaal dat ooit op het gevoel door het veen (niet met een lineaal, zoals de nieuwere veenkoloniën) gegraven werd.

Advertenties

Auteur: henk50

Ik ben GZ-psycholoog. Sinds 1975 werk ik in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog.

1 thought on “Veenkoloniaal Delft”

  1. Klopt, turfafgraving in Zuid Holland. Ik had daar nooit zo bij stil gestaan, had turf in Drenthe geplaatst. Tot iemand me dat een paar jaar terug vertelde. Toen ben ik ook gaan pluizen en er rond gefietst. De plassen bij Langeraar, Reeuwijk en Nieuwkoop.
    Dichtbij Delft:

    De Ackerdijkse Plassen zijn ontstaan door afgraving van laagveen waardoor veenweidegebieden ontstonden voor de veeteelt. Ontwateringssloten zorgden voor de waterhuishouding.
    De Ackerdijkse Plassen liggen bij Delft, tussen de A13, Rotterdam, Berkel en Rodenrijs, Pijnacker en Delfgauw. De Oude Lee is de naam van het riviertje dat het gebied doorkruist, Oude Leede de naam van de buurtschap waar het vlak bij ligt. In 1962 kocht de Vereniging tot Bescherming van Vogels de plassen aan (30 hectare).

    Zelf woon ik vlakbij de Bergse Plassen, twee veenplassen gelegen tussen de noordelijke Rotterdamse buitenwijken Schiebroek en Hillegersberg. De plassen ontstonden door turfwinning in de 17e en 18e eeuw.
    De twee plassen liggen geheel in de polders Berg en Broek. De Prinsenmolen bemaalde tot 1966 de polder. De bemaling van deze polder is toen overgenomen door een elektrisch gemaal. Tussen de Voor- en Achterplas bevindt zich een smalle strook met de middeleeuwse verbindingsweg tussen Rotterdam en Hillegersberg, de Straatweg.

    Aldus Wikipedia.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s