Narcistische bravoure (2)

Veel mensen in onze narcistische samenleving proberen, aldus Leon Derckx, hun eigen falen te bedekken met een masker van narcistische bravoure. Die ‘ingebeelde importantie’ staat gelijk aan hoogmoed, één van de hoofdzonden in de lijst van Paus Gregorius de Grote. 

Als de zondaar ontdekt dat zijn ingebeelde importantie het toch moet afleggen tegen anderen, dan ontstaat er een tweede zonde: die van de afgunst, van de jaloezie. 

Master

Een tijdje geleden raakte ik in gesprek met een nogal puberende puber. Alles in zijn omgeving was fout of stelde niets voor. Hij deed vakantiewerk, en het leek wel of de hele winkel draaide op zijn inzet. Hij hoefde maar vier uur te werken om hetzelfde te regelen als een ander in acht uur. Af en toe nam hij de kassa over van een vrouw die 20 jaar in de winkel werkte. Als hij het overnam stond er meteen geen rij meer, zo snel was hij. Ik vatte het allemaal nogal als grappig op, want het was allemaal zó apart, dat ik dacht dat hij grappen maakte. 

Later maakte ik hem mee tijdens een wedstrijd met andere jongeren. Tot mijn verbazing had hij zich ingeschreven onder de naam ‘Master’. Dat vond hij vanzelfsprekend, want hij zou toch wel winnen. En inderdaad: hij won ook nog…

Het ligt aan de ander

Hoe het allemaal in de winkel verliep, daar heb ik geen idee van. Tijdens de wedstrijd werd hij niet met zichzelf geconfronteerd: hij won. Maar wat zou er gebeuren als hij zou verliezen?

Waarschijnlijk zou zijn eerste reactie zijn dat het verlies aan iets anders lag. Hij had de verkeerde schoenen aan, de baan was niet in orde, de wedstrijdleider deed zijn werk niet goed, er werd valt gespeeld.

Jaloezie

Zouden al die argumenten niet helpen en zou hij in de ander alsnog zijn meerdere moeten erkennen, dan zou dat kunnen leiden tot heftige jaloezie.

En inderdaad: een paar weken later gebeurde er iets waarbij hij niet de gewenste aandacht kreeg, maar zijn broer wel.

Hij paste in het klassieke plaatje van Adler: de tweede zoon die de oudste zoon als rivaal ziet. De Joodse psycholoog Alfred Adler noemde als voorbeeld: Jacob die probeert Esau zijn eerstgeboorterecht te ontnemen.

Ook hier was in het gezin iedere keer weer sprake van rivaliteit. De moeder had het er al eens met mij over gehad. Ze werd er erg moe van. Hij was beter op school, beter in sport, had meer vrienden, meer likes op facebook, moest altijd winnen met spelletjes. Ze vroeg zich af wat ze er aan kon doen om wat meer ruimte tussen de beide jongens te krijgen. Daar wist ik ook het antwoord niet op.

Maar nu bleken de rollen omgedraaid: zijn broer had een ongeluk gekregen en kreeg nu veel aandacht van de familie. Dat was echt tegen het zere been. Toen zag ik opeens niet een Master, maar een klein driftig jongetje dat zichzelf bijna opvrat van de jaloezie…

 

Advertenties

Auteur: henk50

Ik ben GZ-psycholoog. Sinds 1975 werk ik in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Schrijven is een hobby en een ontspanning voor mij, vandaar dat ik het niet kan laten om dagelijks iets te schrijven, meestal ook op mijn weblog.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s